Inburgering in Nederland

Lees wie moet inburgeren, welke wet en route bij jou horen, hoeveel tijd je hebt en wat het kost.

Laatst gecontroleerd bij DUO en de IND:


Bij inburgering leer je Nederlands. Je leert ook hoe het leven in Nederland werkt. Heb je niet de nationaliteit van een EU-land en ga je hier lang wonen? Dan moet je meestal inburgeren. Je hebt daar 3 jaar voor. Je route en de wet die voor jou geldt bepalen welke examens je doet. Ook het niveau hangt daarvan af.

Wat geldt voor jou?

Vraag 1 van 3

Beantwoord twee of drie vragen. Dan zie je welke wet, welk niveau en welke examens bij jou horen.

Wanneer werd je inburgeringsplichtig?

Wie moet inburgeren?

Inburgeringsplichtig ben je meestal als je niet de nationaliteit van een EU-land hebt en hier lang blijft wonen. DUO stuurt je daarover een brief. Die brief krijg je pas als je een verblijfsvergunning en een BSN hebt. Je moet ook ingeschreven staan bij de gemeente.

Je hoeft niet in te burgeren als:

  • je de nationaliteit hebt van een EU-land, Noorwegen, IJsland, Liechtenstein of Zwitserland
  • je een familielid bent van iemand met zo'n nationaliteit
  • je jonger bent dan 18 of de AOW-leeftijd hebt
  • je tijdelijk in Nederland bent, bijvoorbeeld om te studeren of te werken
  • je in Nederland minstens 8 jaar leerplichtig bent geweest

Heb je een Nederlands diploma? Dan kun je bij DUO vrijstelling aanvragen. Welke redenen nog meer meetellen, lees je in ons artikel over vrijstelling inburgering.

Inburgeren mag ook als het niet verplicht is. Dat heet vrijwillig inburgeren. Mensen doen dat bijvoorbeeld omdat ze Nederlander willen worden.

Welke wet geldt voor jou?

Er zijn twee wetten. Welke voor jou geldt, hangt af van de datum waarop je inburgeringsplichtig werd.

Wet inburgering 2013Wet inburgering 2021
Voor wieJe werd inburgeringsplichtig vóór 1 januari 2022Je werd inburgeringsplichtig op of na 1 januari 2022
TaalniveauA2Meestal B1. Dat hangt af van je route.
Wie regelt je inburgeringJe regelt het zelfDe gemeente. Je krijgt een persoonlijk plan.
Wie betaaltJe betaalt zelf. Je kunt lenen bij DUO.Voor statushouders betaalt de gemeente. Anderen betalen zelf en kunnen lenen bij DUO.
OnderdelenTaal, KNM, ONA en PVTTaal, KNM, MAP en PVT. Welke je doet, hangt af van je route.

In Mijn Inburgering zie je welke wet voor jou geldt. Je logt in met DigiD. Wat de huidige wet regelt, staat in ons artikel over de Wet inburgering 2021. Twijfel je over het niveau? Lees dan ons artikel inburgering A2 of B1.

De drie leerroutes

Val je onder de wet van 2021? Dan bepaalt de gemeente je route. Er zijn er drie.

RouteVoor wieTaalniveauWat je nog meer doet
B1-routeDe meeste mensen. De route bereidt je voor op werk of vrijwilligerswerk.B1KNM, MAP en PVT
OnderwijsrouteVooral jongeren die naar het mbo, het hbo of de universiteit willenB1 of B2KNM en PVT
Z-routeMensen voor wie de andere routes te moeilijk zijnJe krijgt les op A1. Je mag examens op A2 doen, maar het hoeft niet.MAP en PVT. Je sluit af met een gesprek bij de gemeente.

Op B1 en B2 doe je het Staatsexamen NT2. Lukt B1 niet, ook na minstens 600 uur les? Dan kun je met de gemeente overleggen of je examen op A2 mag doen. Op de pagina over het inburgering examen B1 lees je hoe je je voorbereidt.

Uit welke onderdelen bestaat inburgering?

Inburgering is niet één examen. Het bestaat uit deze onderdelen:

OnderdeelWat het isWelke wet
TaalVier examens: lezen, luisteren, schrijven en sprekenAllebei
KNMKennis van de Nederlandse Maatschappij: werk, zorg, wonen, onderwijs en de regels in NederlandAllebei
PVTHet participatieverklaringstraject. Je leert wat Nederland belangrijk vindt en tekent aan het eind een verklaring.Allebei
MAPDe Module Arbeidsmarkt en Participatie. Je doet die bij de gemeente.2021
ONAOriëntatie op de Nederlandse Arbeidsmarkt2013

Wat je voor KNM moet weten, staat in ons artikel over het KNM-examen. We hebben ook artikelen over het PVT, de MAP en ONA.

Voor de taalexamens en KNM kun je een inburgeringsexamen oefenen. De oefenexamens zien eruit als de echte.

Het PIP: je plan bij de gemeente

Val je onder de wet van 2021? Dan nodigt de gemeente je na de brief van DUO uit voor een gesprek en een toets. Dat heet de brede intake. Daarna maakt de gemeente samen met jou een plan. Dat plan heet het Persoonlijk plan Inburgering en Participatie (PIP).

In het PIP staat welke route je volgt en welke examens je doet. De gemeente heeft 10 weken om het plan te maken. Het PIP is een officieel besluit. Klopt het niet, dan kun je bezwaar maken. Hoe dat gaat, lees je in ons artikel over het PIP inburgering.

Bij de wet van 2013 is er geen PIP. Je kiest dan zelf hoe je je voorbereidt.

Hoeveel tijd heb je?

Je hebt 3 jaar om in te burgeren. Dat heet de inburgeringstermijn. Bij de wet van 2021 begint die termijn de dag nadat de gemeente je PIP heeft vastgesteld. DUO stuurt je dan een brief met de begindatum. Bij de wet van 2013 staat de begindatum in de eerste brief van DUO.

Soms kun je extra tijd krijgen. Dat kan bijvoorbeeld als je ziek bent, een kind krijgt of een opleiding volgt. Moest je eerst leren lezen en schrijven? Ook dan kun je om meer tijd vragen. Je vraagt dat aan bij DUO.

DUO doet op dit moment langer over het nakijken van Spreken A2 en Schrijven A2. Is het einde van je termijn dichtbij en wacht je nog op zo'n uitslag? Dan geeft DUO je vanzelf 6 maanden extra. In ons artikel uitslag inburgeringsexamen lees je hoe lang je moet wachten.

Wat gebeurt er als je niet op tijd klaar bent?

Dan kan DUO je een boete geven. Je moet daarna nog steeds inburgeren. Je krijgt er wel extra tijd voor.

Wet 2013Wet 2021
Diploma of leerroute niet op tijdMaximaal 1.250 euroMaximaal 1.000 euro
PVT niet op tijd340 euro340 euro
MAP niet op tijdBestaat niet340 euro

Statushouders krijgen geen boete. De Raad van State heeft bepaald dat DUO hun ook geen geld van een inburgeringslening mag terugvragen.

Wat kost inburgeren?

Elk examen kost 50 euro. De vier taalexamens en KNM kosten samen dus 250 euro. Bij de wet van 2013 komt daar ONA bij voor 40 euro. Ben je geen statushouder, dan betaal je bij die wet ook 150 euro voor het PVT. Wil je een cursus volgen? Dan komen die kosten erbij. Dat is meestal het grootste bedrag.

Wie betaalt, hangt af van de wet en van je situatie. Bij de wet van 2021 betaalt de gemeente voor statushouders. Dat geldt voor de cursus en voor twee pogingen per examen. Gezinsmigranten en anderen betalen zelf. Ze kunnen bij DUO lenen. Hoeveel je kunt lenen, hangt af van je inkomen. Alle bedragen staan in ons artikel over de kosten van inburgeren.

Inburgeren voor een paspoort of een sterkere verblijfsvergunning

Wil je Nederlander worden? Dan moet je eerst het inburgeringsexamen op A2 halen. Het Staatsexamen NT2 op B1 of B2 mag ook. Op de pagina's over het inburgering examen A2 en het Staatsexamen NT2 lees je hoe je je voorbereidt.

Heb je een vrijstelling of een ontheffing? Dat is niet altijd genoeg om Nederlander te worden. Kreeg je bij de wet van 2021 een ontheffing vanwege bijzondere omstandigheden? Die telt niet. Met alleen het certificaat van de Z-route kun je ook geen Nederlander worden.

Wil je een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd? Dan heb je meestal het inburgeringsdiploma nodig. Met het certificaat van de Z-route kun je zo'n vergunning wel aanvragen.

Lukt het examen niet, ook na veel les? Dan kun je DUO om een advies vragen. Dat kan als je minstens 600 uur les hebt gehad. Ook moet je elk examen al 3 keer of vaker hebben gedaan. Voor een sterkere verblijfsvergunning kan dit alleen bij de wet van 2013.

Inburgeren in het buitenland

Kom je naar Nederland om bij je partner te wonen? Dan doe je meestal eerst een examen in je eigen land: het basisexamen inburgering. Het is op A1 en kost 150 euro. Je hebt het nodig om een mvv aan te vragen. Dat is de machtiging tot voorlopig verblijf. Het basisexamen staat los van het inburgeringsexamen in Nederland. We hebben er een apart artikel over: basisexamen inburgering.

Zo bereid je je voor

Kijk eerst in Mijn Inburgering of in je PIP welke examens je moet doen en op welk niveau. Dan weet je waar je aan begint.

Oefen daarna elk examen in de vorm van het echte examen. DUO heeft daar gratis oefenexamens voor. Je vindt ze op onze pagina over DUO-oefenexamens. De examens hebben elke keer dezelfde opbouw. Als je die kent, weet je wat er komt. Reken ook terug vanaf het einde van je termijn. Tussen aanmelden en het examen zitten vaak een paar weken. Op de uitslag van Spreken A2 en Schrijven A2 wacht je nu tot 16 weken.

Hoe je een planning maakt, lees je in ons artikel over het inburgeringsexamen voorbereiden. In onze inburgeringscursus oefen je de taalexamens en KNM, op A2 en B1.

Veelgestelde vragen

Wat is inburgering?

Bij inburgering leer je Nederlands en leer je hoe het leven in Nederland werkt. Mensen zonder de nationaliteit van een EU-land die hier lang komen wonen, moeten meestal inburgeren. Ze doen daarvoor examens over de taal en over Nederland.

Hoe lang heb ik om in te burgeren?

Drie jaar. Bij de wet van 2021 begint die tijd de dag nadat de gemeente je PIP heeft vastgesteld. Bij de wet van 2013 staat de begindatum in de brief van DUO. Soms kun je extra tijd krijgen.

Moet ik inburgeren als ik de nationaliteit van een EU-land heb?

Nee. Heb je de nationaliteit van een EU-land, Noorwegen, IJsland, Liechtenstein of Zwitserland? Dan hoef je niet in te burgeren. Woon je in een EU-land maar heb je een andere nationaliteit? Dan moet je meestal wel inburgeren.

Wat gebeurt er als ik niet op tijd ben ingeburgerd?

DUO kan je een boete geven. Bij de wet van 2021 is dat maximaal 1.000 euro als je je leerroute niet op tijd afrondt. Bij de wet van 2013 is het maximaal 1.250 euro. Je moet daarna nog steeds inburgeren. Statushouders krijgen geen boete.

Welk niveau heb ik nodig om Nederlander te worden?

A2. Je moet het inburgeringsexamen op A2 halen. Het Staatsexamen NT2 op B1 of B2 telt ook.

Bronnen

Foto van Timo Yasamin

Timo Yasamin

Oprichter van Inburgeringscursus.nl

Ik ben Nederlander, dus zelf hoefde ik nooit in te burgeren. Mijn Iraanse familie wel. Ik hielp ze met de voorbereiding en zag waar het misgaat. Daarom heb ik Inburgeringscursus gemaakt.